Zwevend stof

Stoffen die sterk binden aan zwevend stof en organisch materiaal hebben een lage concentratie in het water. Deze stoffen, 'apolaire' stoffen genoemd (zoals PCB's), worden daarom gemeten in het zwevend stof. Ook hier gelden internationale meetverplichtingen voor.

Inhoud:

Informatiebehoefte

Informatie over de concentraties van een aantal apolaire chemische stoffen in  zwevend stof is nodig voor ondersteuning van KRW en KRM. Daarnaast zijn er afspraken over informatieverstrekking en rapportages voor OSPAR (vrachten, radiochemie), TMAP, Internationale riviercommissies, normafleiding bodem, emissieregistratie en herverontreinigingsniveaus.

Parameters, eisen

In zwevend stof wordt een aantal chemische stoffen worden gemeten zoals metalen, PCB, PAK, PBDE, TBT, radiochemische en algemene parameters.

Meetstrategie

De meetfrequentie is equidistant, de frequentie is afhankelijk van de eisen van het gebruik. Op de locaties aan de landgrenzen en de locaties voor de vrachtberekening wordt eens per vier weken gemeten. Uitzondering zijn Eijsden en Lobith, waar wekelijks of tweewekelijks wordt gemeten. Op de overige meetlocaties volstaat één keer per kwartaal.

Zie de uitgebreide tabel met de meetstrategie met aantal locaties, bemonsteringsfrequentie en meetmethoden.

Het sediment wordt aan boord uit het water verzameld met behulp van een doorstroomcentrifuge (zie onderstaande foto). Voor meer informatie over deze methode verwijzen we naar het Rijkswaterstaat Standaard Voorschrift.

Centrifuge aan boord om zwevend stof te verzamelen uit het water

Doorstroomcentrifuges aan boord van het schip om het zwevend stof uit het water te verzamelen.

Databeheer en ontsluiting

Rijkswaterstaat beheert de chemische data in de database DONAR. Deze database is niet voor externen benaderbaar. Wel is een groot deel van de chemische metingen in oppervlaktewater beschikbaar gemaakt in Waterinfo. U kunt deze data bekijken (via de gele knop 'Selecteer kaart'), vervolgens het tabblad 'Expert' kiezen, dan het tabblad 'Alle groepen' kiezen en tot slot  de gewenste parametergroep selecteren (bijvoorbeeld 'metalen'). Vervolgens krijgt u alle stoffen te zien waarvan u de data kunt bekijken. Aan de omschrijving kunt u zien in welk compartiment is gemeten. Als voorbeeld kunnen we geven:

  • Opgelost - (massa)Concentratie cadmium in Oppervlaktewater opgeloste fractie (bijv. na filtratie) in ug/l
  • Totaal water - (massa)Concentratie cadmium in Oppervlaktewater ug/l
  • Zwevend stof - Massafractie 2,2',3,4,4', 5'-hexachloorbifenyl in Zwevend stof t.o.v. drooggewicht in ug/kg

U kunt maximaal 3 stoffen selecteren.

Als u op 'Toon resultaten' klikt krijgt u een kaart met de meetpunten te zien. Door op een meetpunt door te klikken krijgt u de waarde van de laatst gemeten concentratie en bij nog verder doorklikken een trendgrafiek.

Mocht u de data willen downloaden, dan klikt u rechtsboven in het scherm op 'Download meer data'. U komt dan in het downloadscherm. Daar kunt u ook komen door in het hoofdmenu te klikken op 'Download meer data'. U kunt daar op dezelfde manier parametergroepen en stoffen selecteren als hierboven uitgelegd. Wel kunt u meer dan drie stoffen te gelijkertijd selecteren om te downloaden. Vervolgens vult u de gewenste periode in, kiest u locaties uit een lijst of op de kaart en vult u u e-mail adres in. Daarna krijgt u (meestal) tussen 10 minuten tot een uur een mail met een link toegestuurd. Met deze link kunt u de data downloaden.

Zie voor meer uitleg over de werking van Waterinfo de handleiding.

In het downloadscherm kunt u meer stoffen vinden dan in het 'Selecteer kaart' scherm. Ook zitten nog niet alle stoffen van het MWTL-meetnet in Waterinfo. We verwachten dat dat wel het geval is op het eind van het eerste kwartaal van 2019. De hierboven genoemd extra trajectmetingen komen er voorlopig niet in. Wil u deze data hebben, dan kunt u contact opnemen met de Service Desk Data van Rijkswaterstaat.

Tot het najaar van 2018 stonden deze data op Waterbase, maar die site bestaat niet meer en is vervangen door Waterinfo.